1976 Tangşan Depremi: Bir Gecede Yok Olan Şehir

Gece 03:42. Tarih 28 Temmuz 1976. Çin'in kuzeyinde, bir milyonluk sanayi şehri Tangşan uykuda. Yirmi saniyeden kısa süren sarsıntı şehri neredeyse tamamen yerle bir ediyor. 20. yüzyılın en ölümcül depremlerinden biri.

Depremden önce

Tangşan, Pekin'in yaklaşık 150 kilometre doğusunda, kömür madenleri ve fabrikalarıyla tanınan bir sanayi şehridir. 1976'da Çin, Kültür Devrimi'nin son yılını yaşamaktadır. Şehirdeki binaların çoğu depreme dayanıklı değildir; bölgede büyük bir deprem beklenmemektedir.

Sarsıntı

Saat 03:42'de, doğrudan şehrin altında 7,5-7,8 büyüklüğünde deprem olur. Binaların büyük çoğunluğu çöker. Aynı gün öğleden sonra 7 büyüklüğünde güçlü bir artçı deprem daha olur.

İlk saatler

Şehrin yolları, köprüleri ve iletişim hatları kopar. Hayatta kalanlar yakınlarını elleriyle enkazdan çıkarmaya çalışır. Kailuan kömür madeninde yerin altında olan binlerce madenci, büyük çoğunluğu sağ olarak yüzeye çıkarılır.

Resmî rakamlara göre 242.769 kişi hayatını kaybeder; bazı tahminler çok daha yüksektir. Yüz binlerce kişi yaralanır.

Yardım ve yeniden yapılanma

Çin hükümeti uluslararası yardımı kabul etmez; ordu ve ülkenin dört bir yanından gelen ekipler kurtarma çalışmalarını yürütür. Hayatta kalanlar aylarca derme çatma barakalarda yaşar.

Şehir, sonraki on yılda neredeyse tamamen yeniden inşa edilir.

Neyi değiştirdi

Tangşan depremi, Çin'de bina yönetmeliklerinin ve deprem hazırlığının yeniden ele alınmasına yol açar. Deprem, Çin'in yakın tarihinde derin bir iz bırakır; aynı yıl Mao Zedong ölür ve ülke yeni bir döneme girer.

Bugün

Bugünkü Tangşan modern bir sanayi şehridir. Şehirde depremde ölenlerin adlarının yazılı olduğu bir anıt duvar ve deprem müzesi bulunur.

Kaynaklar

• NOAA NCEI, Önemli Depremler Veritabanı
• USGS, Historic Earthquakes: Tangshan, China 1976