1952 Misis Depremi: Ceyhan Kıyısındaki Kerpiç Köyler

22 Ekim 1952, Çarşamba akşamı. Başbakan Adnan Menderes Londra'dan dönüyor; gazeteler Türkiye ile İngiltere arasında başlayan "yeni işbirliği devrini" yazıyor. İstanbul Cumhuriyet Bayramı'na hazırlanıyor. Adana'nın doğusunda, Ceyhan Irmağı'nın kıyısındaki Misis'te ve köylerinde akşam oluyor. Saat 17.03'te yer sallanıyor. Sirkeli ve Kürtkulağı köylerinde evler çöküyor.

Depremden önce

Misis, Adana ile Ceyhan arasında, Ceyhan Irmağı'nın kıyısında, Roma döneminden kalma taş köprüsüyle bilinen eski bir yerleşimdir. Çevresindeki Sirkeli ve Kürtkulağı gibi köylerde evler kerpiçtir. Ova pamuk tarlalarıyla kaplıdır.

Çukurova yedi yıl önce, 1945'te, Ceyhan depremiyle sarsılmıştır.

Türkiye 1952 sonbaharında Demokrat Parti iktidarındadır. Ülke birkaç ay önce NATO'ya girmiş, Orta Doğu'da bir savunma bloku kurulması için görüşmeler sürmektedir.

Akşam 17.03

Uluslararası kataloglar depremi 22 Ekim 1952 olarak kaydeder; büyüklüğü 5,0'dır. Anadolu Ajansı'nın Adana'dan verdiği habere göre deprem akşam saat 17.03'te olur. Merkez üssü Misis ve çevresidir.

Sirkeli ve Kürtkulağı

Misis'te ve civarındaki Sirkeli ile Kürtkulağı köylerinde 12 kişi ölür, 30 kadar kişi yaralanır. Yıkılan ev sayısı ilk haberlerde 200 olarak verilir; Milliyet'in manşeti 300 ev yıkıldığını yazar. Misis çevresindeki öteki köylerle bağlantı kurulmaya çalışılır.

Milliyet'in 23 Ekim sayısında deprem haberi, Londra'daki Türk-İngiliz görüşmelerinin ve Orta Doğu savunma bloku haberlerinin yanında yer alır.

Kayıp

İlk haberlerde 12 olarak verilen ölü sayısı, uluslararası kataloglarda 20 olarak kayıtlıdır. Yüzlerce kerpiç ev yıkılır.

Neyi değiştirdi

1952 Misis depremi, Çukurova'nın kerpiç köy evlerinin küçük sayılabilecek bir depremde bile ne kadar kolay yıkıldığını gösterdi. Ova, 1998'de Adana-Ceyhan depreminde yeniden sarsıldı; o depremde 145 kişi öldü.

Bugün

Misis bugün Adana'nın Yüreğir ilçesine bağlı bir mahalle; Roma döneminden kalma köprüsü ve mozaikleriyle biliniyor.

Kaynaklar

• Milliyet, 23 Ekim 1952, sayfa 1: Anadolu Ajansı'nın Adana haberi (Gaste Arşivi)
• NOAA NCEI, Önemli Depremler Veritabanı (22 Ekim 1952, Ceyhan-Misis)